Πώς θα εφαρμοστεί η απαγόρευση των social media στην Αυστραλία - Ποιες πλατφόρμες αφορά

Από τις 10 Δεκεμβρίου, τα άτομα κάτω των 16 ετών στην Αυστραλία θα απαγορεύεται να χρησιμοποιούν μεγάλες πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, όπως TikTok, X, Facebook, Instagram, YouTube, Snapchat και Threads. Δεν θα μπορούν να δημιουργήσουν νέους λογαριασμούς και οι υπάρχοντες θα πρέπει να απενεργοποιηθούν.

Η απαγόρευση, η πρώτη του είδους της παγκοσμίως, παρακολουθείται στενά από πολλές άλλες χώρες. Η Ευρωπαϊκή Ένωση ήδη έχει αρχίσει τη συζήτηση για περιορισμό και στην Ευρώπη.

Γιατί η αυστραλιανή κυβέρνηση απαγορεύει τα social media σε ανήλικους

Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι το μέτρο θα μειώσει τον αρνητικό αντίκτυπο των «σχεδιαστικών χαρακτηριστικών» των πλατφορμών που ενθαρρύνουν τα παιδιά να περνούν περισσότερο χρόνο μπροστά σε οθόνες, ενώ παράλληλα τους προβάλλουν περιεχόμενο που μπορεί να βλάψει την υγεία και την ευημερία τους.

Μια μελέτη που παρήγγειλε η κυβέρνηση στις αρχές του 2025 έδειξε ότι το 96% των παιδιών ηλικίας 10-15 χρησιμοποιεί social media και ότι επτά στα δέκα είχαν εκτεθεί σε επιβλαβές περιεχόμενο. Αυτό περιλάμβανε μισογυνιστικό και βίαιο υλικό, καθώς και περιεχόμενο που προωθούσε διατροφικές διαταραχές και αυτοκτονία.

Ένα στα επτά παιδιά ανέφερε επίσης ότι είχε δεχτεί συμπεριφορές αντίστοιχες με διαδικτυακό grooming από ενήλικες ή μεγαλύτερα παιδιά, ενώ περισσότεροι από τους μισούς δήλωσαν ότι είχαν πέσει θύματα cyberbullying.

Ποιες πλατφόρμες καλύπτει η απαγόρευση

Συνολικά δέκα πλατφόρμες περιλαμβάνονται προς το παρόν: Facebook, Instagram, Snapchat, Threads, TikTok, X, YouTube, Reddit, καθώς και τα streaming sites Kick και Twitch.

Η κυβέρνηση αξιολογεί τις πλατφόρμες βάσει τριών βασικών κριτηρίων:

• Αν ο αποκλειστικός ή «σημαντικός σκοπός» τους είναι η διαδικτυακή κοινωνική αλληλεπίδραση μεταξύ δύο ή περισσότερων χρηστών.
• Αν επιτρέπουν στους χρήστες να αλληλεπιδρούν μεταξύ τους.
• Αν επιτρέπουν στους χρήστες να δημοσιεύουν περιεχόμενο.

Το YouTube Kids, το Google Classroom και το WhatsApp δεν καλύπτονται, καθώς δεν θεωρείται ότι πληρούν τα παραπάνω κριτήρια.

Τα παιδιά κάτω των 16 θα μπορούν επίσης να παρακολουθούν την πλειονότητα του περιεχομένου σε διαδικτυακές πλατφόρμες που δεν απαιτούν λογαριασμό.

Ωστόσο, επικριτές ζητούν να επεκταθεί η απαγόρευση και σε ιστότοπους online gaming, αναφέρει το BBC.

Πλατφόρμες όπως το Roblox και το Discord έχουν ήδη εισαγάγει ελέγχους ηλικίας σε ορισμένες λειτουργίες, προφανώς σε μια προσπάθεια να αποφύγουν την ένταξή τους στη λίστα.

Πώς θα εφαρμοστεί η απαγόρευση

Τα παιδιά και οι γονείς δεν θα τιμωρούνται σε περίπτωση παραβίασης της απαγόρευσης.

Αντίθετα, οι εταιρείες social media θα αντιμετωπίζουν πρόστιμα έως 49,5 εκατ. αυστραλιανά δολάρια (32 εκατ. δολάρια ΗΠΑ) για σοβαρές ή επανειλημμένες παραβάσεις.

Η κυβέρνηση λέει ότι οι εταιρείες πρέπει να λαμβάνουν «εύλογα μέτρα» ώστε να εμποδίζουν τα παιδιά να χρησιμοποιούν τις πλατφόρμες τους και θα πρέπει να αξιοποιούν πολλαπλές τεχνολογίες επαλήθευσης ηλικίας.

Αυτές μπορεί να περιλαμβάνουν κυβερνητικά έγγραφα ταυτοποίησης, αναγνώριση προσώπου ή φωνής, ή τη λεγόμενη «εκτίμηση ηλικίας» μέσω ανάλυσης της online συμπεριφοράς.

Οι πλατφόρμες δεν μπορούν να βασίζονται στη δική τους δήλωση των χρηστών ούτε στη διαβεβαίωση των γονιών.

Η Meta, ιδιοκτήτρια των Facebook, Instagram και Threads, ανακοίνωσε ότι θα αρχίσει να κλείνει λογαριασμούς εφήβων από τις 4 Δεκεμβρίου. Αν κάποιος χρήστης κλείσει κατά λάθος, θα μπορεί να επαληθεύσει την ηλικία του με κρατικό έγγραφο ή με ένα βίντεο selfie.

Η Snapchat ανέφερε ότι οι χρήστες θα μπορούν να επαληθεύσουν την ηλικία τους μέσω τραπεζικού λογαριασμού, επίσημου εγγράφου ή selfie.

Πώς αντέδρασαν οι εταιρείες social media

Οι εταιρείες κοινωνικών δικτύων έμειναν άναυδες όταν η απαγόρευση ανακοινώθηκε τον Νοέμβριο του 2024.

Οι εταιρείες υποστήριξαν ότι το μέτρο θα ήταν δύσκολο να εφαρμοστεί, εύκολο να παρακαμφθεί, χρονοβόρο για τους χρήστες και επικίνδυνο για την ιδιωτικότητά τους.

Επίσης προειδοποίησαν ότι ενδέχεται να ωθήσει τα παιδιά σε σκοτεινές γωνιές του διαδικτύου και να τα στερήσει από την κοινωνική επαφή.

Η Snap, ιδιοκτήτρια του Snapchat, και το YouTube αρνήθηκαν μάλιστα ότι αποτελούν πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης.

Λίγες ημέρες πριν τεθεί σε ισχύ η απαγόρευση, το YouTube υποστήριξε ότι οι «βιαστικές» νέες νομοθεσίες θα αφήσουν τα παιδιά λιγότερο ασφαλή, καθώς θα μπορούν ακόμη να χρησιμοποιούν την πλατφόρμα χωρίς λογαριασμό, αφαιρώντας «τα γονικά φίλτρα και τις ρυθμίσεις ασφαλείας που έχουν σχεδιαστεί για να τα προστατεύουν».

Η μητρική εταιρεία του YouTube, η Google, φέρεται να εξέταζε νομική προσφυγή για την ένταξή της στη λίστα, αλλά δεν απάντησε σε αίτημα του BBC για σχόλιο.

Παρά την έγκαιρη εφαρμογή των μέτρων, η Meta προειδοποίησε ότι η απαγόρευση θα αφήσει τους εφήβους με «ασυνεπείς προστασίες ανάμεσα στις πολλές εφαρμογές που χρησιμοποιούν».

Στις κοινοβουλευτικές ακροάσεις του Οκτωβρίου 2025, οι TikTok και Snap δήλωσαν ότι αντιτίθενται στην απαγόρευση, αλλά θα τη συμμορφωθούν.

Η Kick, η μοναδική αυστραλιανή εταιρεία που καλύπτεται από τη νέα νομοθεσία, ανέφερε ότι θα εισαγάγει «μια σειρά μέτρων», καθώς συνεχίζει να συνεργάζεται «εποικοδομητικά» με τις αρχές.